Skip to content Skip to footer

Yerinde Balans Nedir?

Yerinde balans uygulamaları; makine parçaları, motor parçaları gibi dönerek çalışan ekipmanların görevini optimum düzeyde yerine getirmesini sağlamak için yapılan denge ayarı işlemine verilen isim. Dönen bir parçanın kendi ekseni etrafında dönerken dengeli şekilde olması ve dolayısıyla çalışırken titreminin azalıp makinenin daha verimli çalışmasını sağlayan yerinde balans hizmeti endüstride oldukça önemli. “Yerinde balans nedir?” sorusunun yanıtını böylece cevaplanır. Ardından sizlere bu içeriğimizin devamında balans ayarı ekipmanları, uygulamalara dair detaylar, servo motor balans ayarı gibi sıklıkla merak edilen başka konulara da detayları ile yer vereceğiz. 

 
Yerinde Balans

Yerinde Rotor Balansı 

Yerinde rotor balans bir motorun ya da makinenin dönme hareketi yapan parçasının dengesinin sağlanması işlemi. Bir uzman tarafından yapılması gereken bu işlem makinenin sorunsuz ve beklenen performansta hareket edebilmesini sağlamak açısından son derece elzem. Genel olarak rotorlar bir milin ya da şaftın üzerinde dönen bir parça. Dengesiz olmasının nedenleri aşağıdaki gibi sıralanabilir:

  • Rotor parçasının yapıldığı malzemenin türü
  • Rotorun kesitinin kalınlığı
  • Montaj esnasında hata yapmak 
  • Üzerine ağırlık binmesi

Dengesizliğin nedeni bulunup ortadan kaldırıldığında ve denge ayarı çeşitli ekipmanlar ile sağlandığında sıfır ayarında işlem yeteneği elde edilir. 

Yerinde balans yöntemleri şu şekilde sıralanabilir: 

  • Analizlerin ve ölçümlerin yapılması 
  • Dengesizliğin durumunu net şekilde tespit etme
  • Ağırlık ekleme veya ağırlık miktarını azaltma 
  • Kontrol etme ve işin sağlamasını yapma 

Motorda veya herhangi bir cihazdaki dönme hareketiyle çalışan parçaların görevini güvenli ve kendisinden beklendiği gibi yerine getirebilmesi için dengeli hâlde durması son derece önemli. Aksi hâlde makinenin performansında düşüş olabilir ve ömrü azalabilir. Bu da uzun vadede cihaz sahibinin ekonomik zarara uğraması anlamına gelir. Yüksek hızda çalışan sistemlerde bu durum parça fırlaması ve can güvenliğinin tehlikeye girmesi gibi çok ciddi sonuçlara da neden olabilir. 

Yerinde balans prosedürleri ise deneyimli ve alanında uzman bir teknisyen veya mühendis gelişmiş bilgisayar destekli analiz araçları kullanarak balans ayarını en iyi şekilde ele alırlar. 

Yerinde Balans Ekipmanları 

Mühendisler veya uzman teknisyenler tarafından kullanılan yerinde balans ekipmanları aşağıdaki şekilde belirtilebilir: 

  • Vibrasyon analiz cihazı 
  • Taşınabilir bilgisayar destekli balans cihazı 
  • Lazer şaft uzunluğu ölçme makinesi
  • Akustik emisyon analiz ekipmanı
  • Şaft hizalama makinası
  • Spektral analiz cihazı
  • Termal kamera 
  • Ağırlık takip sistemi 

Dinamik balans cihazları olarak da adlandırabileceğimiz bu aletler sayesinde çeşitli parametreler kullanılarak rotor balans ayarları en hassas ve kusursuz şekilde yapılır. Bu işlemleri ele alan kişilere de dinamik balans teknikeri veya elektrik elektronik mühendisi adı verilir. 

Servo Motor Titreşim Analizi 

Servo motor titreşim analizi; servo motorlar çalışma hâlindeyken ortaya çıkan vibrasyonu ölçümlemek, analiz etmek ve değerlendirerek varsa problemi ortadan kaldırmaya yönelik ele alınan bir uygulama. Servo motorların sağlık durumunu kontrol etmek ve performansını arttırmak hedefi taşıyan bu uygulamalar için izlenecek adımlar aşağıdaki gibi sıralanabilir:

  • Titreşim analizinin yapılması için ivme ölçer, titreşim sensörü ve hız ölçer gibi makineler kullanılarak çeşitli ölçüm verileri elde edilir. Bunun için servo motorun farklı noktalarına titreşim sensörleri veya diğer cihazlar yerleştirilir. 
  • Motor çalıştırılıp ölçüm verileri kayıt altına alınır. Veriler analiz araçları ile karşılaştırılarak durum tespit edilir. Genellikle problemler rulman hasarı veya balans ayarının yapılması gerekmesinden kaynaklanır. 
  • Motorun sağlığı kontrol edilir ve parça değişimi ya da balans ayarı yapılarak servo motor titreşim kontrolü sonlandırılır. 

Rotor Balans Hizmetleri

Rotor balans hizmetleri almanın makine ve çalışanlar açısından sağladığı avantajlardan bazılarını aşağıdaki şekilde belirtebiliriz: 

  • En başta personelin güvenliği sağlanmış olur. Dengesiz olan parçalarda kopup fırlama gibi iş kazası riskleri ortaya çıkar. Bu nedenle belirli zaman periyotları içerisinde düzenli olarak yerinde balans uygulamaları yaptırmak her üretim noktasında bir gereklilik. 
  • Makinenin sağlık durumu kontrol edilerek zarar görmesi engellenir. 
  • Yapılan işin kalitesi ve hassasiyet miktarı artar. 
  • Üretimde verimlilik ve performansta artış olur. 
  • Parçaların aşınması ve hasar görmesi ihtimallerine karşı önlem alınmış olur. 
  • Titreşim azalır. Bu da mekanik parçalarda aşınma olmasını engeller. 
  • Enerji verimliliğinde artış meydana gelir. Bu da işletme maliyetlerini düşüren önemli bir unsur. 

Rotor balans hizmetlerinin mutlaka belirli bir düzen içerisinde alınmalı ve planlı programlı şekilde ilerlenmeli. Aksi hâlde kontroller için bir problem olmasını beklemek hem iş güvenliği açısından hem makine sağlığı açısından düşünüldüğünde yanlış bir tutum olur. 

Rotor balans hizmetleri, alanında uzman bir teknisyen ya da mühendis tarafından veriliyor olmasına da özen gösterilmeli. Bu alanda hizmet veren kurumsal yetkili servis firmalarını tercih etmenizi daima tavsiye ediyoruz. Bunun nedeni kurumsal firmaların hem daha düzgün iş yapması hem uzman kişilerle çalışması hem deneyimleri sonucunda işin daha hızlı sonuca ulaştırılmasını sağlamaları hem ekonomik çözümler üretmesi. 

Yerinde Balans Hizmeti Maliyetleri

Yerinde balans uygulamaları çok kapsamlı ve hassas ölçüm gerektiren işlemler. Makinenin türüne, yerinin uzaklığına, makinede başka herhangi bir problemin varlığının tespit edilip edilmemesine ve işçilik maliyetine göre işlem tamamlandıktan sonra bir fiyat çıkarılır. Ancak iş öncesinde genel geçer veya tek bir hizmet fiyatından söz etmek ne yazık ki çok doğru olmaz. Bütçe planınızı yapmak adına tahmini fiyat teklifi talebinde bulunabilirsiniz. 

 
Whatsapp'dan ulaş
💬 İletişime geç
Merhaba, Euroservo Tamir Merkezi
Sizlere nasıl yardımcı olabiliriz?